Từ ngày 01/11/2026, Việt Nam sẽ có một khung pháp lý thống nhất để xác định dự án xanh, dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị (ESG). Quy định mới được ban hành tại Quyết định số 46/2026/QĐ-TTg ngày 17/9/2026, tạo cơ sở rõ ràng hơn cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh khi triển khai các dự án theo hướng xanh và tuần hoàn.
Từ khái niệm “xanh” đến một bộ tiêu chí có thể kiểm chứng
Trong nhiều năm, các khái niệm như “dự án xanh”, “dự án tuần hoàn” hay “ESG” được sử dụng ngày càng phổ biến trong đầu tư, tài chính và hoạt động sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, việc xác định một dự án có thực sự đáp ứng tiêu chí xanh hay tuần hoàn cần một cơ sở thống nhất và có thể kiểm chứng.
Ngày 17/9/2026, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ký Quyết định số 46/2026/QĐ-TTg, hướng dẫn xác định dự án xanh, dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị. Quyết định có hiệu lực từ ngày 01/11/2026.
Quyết định áp dụng đối với doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh; đồng thời điều chỉnh hoạt động của các tổ chức đánh giá độc lập, cơ quan nhà nước, ngân hàng thương mại, quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách và các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Khi nào một dự án được xác định là “dự án xanh”?
Theo Quyết định 46/2026/QĐ-TTg, một dự án không chỉ cần mang một mục tiêu “xanh” nói chung.
Để được xác định là dự án xanh, dự án phải:
- Thuộc loại hình dự án được quy định;
- Có mục tiêu phù hợp;
- Đồng thời đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật tương ứng tại Phụ lục I ban hành kèm theo Quyết định.
- Các tiêu chí được xây dựng theo từng ngành, lĩnh vực cụ thể thay vì sử dụng một tiêu chuẩn chung cho tất cả dự án.
Theo Báo Điện tử Chính phủ, Phụ lục I quy định yêu cầu đối với nhiều nhóm dự án, trong đó có 10 loại hình thuộc lĩnh vực năng lượng, 3 loại hình giao thông vận tải, 2 loại hình xây dựng, 3 loại hình tài nguyên nước, 12 loại hình nông nghiệp – lâm nghiệp – thủy sản và bảo tồn đa dạng sinh học, 6 loại hình công nghiệp chế biến – chế tạo và 9 loại hình dịch vụ môi trường.
Những dự án nào có thể thuộc nhóm “xanh”?
Danh mục cụ thể khá rộng.
Trong lĩnh vực năng lượng, các ví dụ được nêu gồm sản xuất điện mặt trời, điện gió, khí từ sinh khối, sản xuất pin và ắc quy công nghệ cao, thân thiện với môi trường.
Trong giao thông vận tải, có các dự án đầu tư phương tiện giao thông không phát thải hoặc phát thải carbon thấp.
Trong xây dựng, tiêu chí bao gồm xây dựng mới hoặc cải tạo công trình theo hướng công trình xanh, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.
Trong nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản và bảo tồn đa dạng sinh học, danh mục bao gồm nhiều nhóm hoạt động như sản xuất nông nghiệp theo tiêu chuẩn bền vững và các dự án liên quan đến bảo tồn tài nguyên sinh học.
Trong dịch vụ môi trường, các loại hình được đề cập gồm xử lý chất th ải rắn, tái chế chất thải, xử lý khí thải và các hoạt động môi trường khác.
Điểm quan trọng là một dự án nằm trong những lĩnh vực trên không mặc nhiên được coi là dự án xanh. Dự án vẫn phải đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật cụ thể tương ứng trong Phụ lục I.
Dự án tuần hoàn được chia thành 4 nhóm
Bên cạnh dự án xanh, Quyết định cũng đưa ra cách xác định dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn. Một dự án phải thuộc một trong bốn nhóm và đáp ứng yêu cầu theo ngành, lĩnh vực, sản phẩm tại Phụ lục II.
1. Thiết kế, sản xuất tuần hoàn
Đây là những dự án áp dụng các biện pháp tuần hoàn ngay từ giai đoạn thiết kế sản phẩm, quy trình sản xuất hoặc cung ứng dịch vụ. Mục tiêu có thể bao gồm giảm sử dụng tài nguyên không tái tạo, nâng cao hiệu quả sử dụng nguyên liệu, tiết kiệm năng lượng và tăng cường sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường.
2. Sử dụng tuần hoàn
Nhóm này tập trung vào việc kéo dài vòng đời sản phẩm và vật liệu. Các hoạt động có thể bao gồm tái sử dụng, sửa chữa, cải tạo, nâng cấp, tân trang, chuyển đổi công năng, tái sản xuất, cho thuê hoặc chia sẻ sản phẩm và thiết bị.
3. Phục hồi tài nguyên
Các dự án thuộc nhóm này áp dụng các biện pháp như thu gom, tái chế phụ phẩm và chất thải hoặc các hình thức phục hồi tài nguyên khác. Mục tiêu là hạn chế chất thải phát sinh và giảm tác động tiêu cực đến môi trường.
4. Cộng sinh công nghiệp và liên kết tuần hoàn
Đây là các mô hình trong đó nhiều chủ thể cùng tham gia sử dụng hiệu quả nguyên liệu, năng lượng và tài nguyên. Hoạt động cộng sinh có thể diễn ra giữa các lĩnh vực hoặc trong khu công nghiệp, cụm công nghiệp, khu đô thị và khu dân cư tập trung. Một ví dụ điển hình của tư duy này là phụ phẩm hoặc dòng vật liệu của đơn vị này có thể trở thành đầu vào cho đơn vị khác.
Doanh nghiệp không thể tự tuyên bố dự án của mình là “xanh”
Một điểm quan trọng của Quyết định 46/2026/QĐ-TTg là việc xác định dự án xanh hoặc dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn phải được thực hiện thông qua tổ chức đánh giá độc lập. Điều này có nghĩa doanh nghiệp không chỉ tự đánh giá rồi công bố dự án là xanh hoặc tuần hoàn.
Tổ chức đánh giá độc lập phải đáp ứng nhiều điều kiện, trong đó có:
- Có tư cách pháp nhân;
- Đăng ký kinh doanh tại Việt Nam hoặc được thành lập theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền;
- Hoạt động trong lĩnh vực đánh giá sự phù hợp hoặc kiểm toán;
- Đáp ứng các chuẩn mực về năng lực xác nhận, kiểm tra xác nhận hoặc dịch vụ đảm bảo, như ISO/IEC 17029 hoặc ISAE 3000 và các chuẩn mực tương ứng của Việt Nam.
Cơ chế này giúp tăng tính độc lập và khả năng kiểm chứng của kết quả đánh giá.
Tiêu chí xanh gắn với ESG và chính sách tài chính
Quyết định không chỉ dừng lại ở việc phân loại dự án xanh và tuần hoàn mà còn quy định việc áp dụng khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị – ESG.
Theo VnEconomy, việc doanh nghiệp, hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh có dự án được xác định là xanh hoặc đáp ứng tiêu chí tuần hoàn, đồng thời có báo cáo áp dụng khung ESG, có thể là căn cứ để xem xét các chính sách hỗ trợ lãi suất theo quy định.
Trước đó, trong quá trình xây dựng chính sách, vấn đề xác định tiêu chí xanh đã được đặt trong bối cảnh phát triển tín dụng xanh và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn phục vụ chuyển đổi bền vững. Vì vậy, bộ tiêu chí mới không chỉ mang ý nghĩa về môi trường mà còn có thể trở thành một mắt xích quan trọng giữa chuyển đổi xanh – quản trị ESG – tài chính xanh.
Danh sách dự án sẽ được theo dõi và công bố định kỳ
Quyết định cũng quy định trách nhiệm của các cơ quan quản lý.
Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm theo dõi, tổng hợp và cập nhật danh sách dự án xanh, dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn và các dự án áp dụng khung ESG trên địa bàn.
Danh sách này phải được công bố định kỳ vào ngày 30/6 và 31/12 hằng năm trên Cổng thông tin điện tử của UBND tỉnh.
Các địa phương đồng thời có trách nhiệm kiểm tra việc duy trì các tiêu chí của dự án và tổng hợp thông tin để báo cáo theo quy định.
Điều này cho thấy việc được xác định là “xanh” không chỉ là một bước đánh giá tại thời điểm ban đầu mà còn gắn với quá trình theo dõi sau đó.
Quy định mới có ý nghĩa gì với doanh nghiệp?
Đối với doanh nghiệp đang chuẩn bị hoặc triển khai các dự án liên quan đến năng lượng tái tạo, xử lý chất thải, tái chế, sản xuất tuần hoàn, tiết kiệm năng lượng, công trình xanh, bảo tồn tài nguyên hoặc các lĩnh vực khác thuộc danh mục, Quyết định 46 tạo ra một khung tham chiếu cụ thể hơn để rà soát dự án.
Thay vì chỉ đặt câu hỏi “Dự án của mình có xanh không?”, doanh nghiệp sẽ cần đi sâu hơn vào các câu hỏi:
- Dự án có nằm trong loại hình được công nhận hay không?
- Các yêu cầu kỹ thuật tương ứng là gì?
- Có đủ hồ sơ và dữ liệu để chứng minh không?
- Dự án có đáp ứng tiêu chí tuần hoàn hay không?
- Việc áp dụng ESG đã được ghi nhận và báo cáo ở mức nào?
- Tổ chức nào đủ điều kiện thực hiện đánh giá độc lập?
Việc chuẩn bị những nội dung này từ sớm có thể giúp doanh nghiệp xác định rõ hơn khoảng cách giữa hiện trạng dự án và các yêu cầu của bộ tiêu chí mới.
Một bước tiến trong chuẩn hóa khái niệm “xanh”
Quyết định 46/2026/QĐ-TTg đánh dấu bước chuyển từ việc sử dụng khái niệm “xanh” theo cách tương đối rộng sang một hệ thống có danh mục, tiêu chí kỹ thuật, quy trình đánh giá và cơ chế theo dõi rõ ràng hơn.
Điều này có thể giúp giảm tình trạng mỗi tổ chức sử dụng một cách hiểu khác nhau về dự án xanh, đồng thời tạo cơ sở cho hoạt động hỗ trợ chính sách, tài chính xanh và quản trị ESG.
Đối với các doanh nghiệp đang đi theo hướng chuyển đổi xanh và kinh tế tuần hoàn, giai đoạn trước khi Quyết định có hiệu lực từ 01/11/2026 là thời điểm phù hợp để bắt đầu rà soát dự án, hồ sơ kỹ thuật và dữ liệu liên quan theo các phụ lục của Quyết định.
Thông tin văn bản
Tên văn bản: Quyết định số 46/2026/QĐ-TTg
Ngày ban hành: 17/9/2026
Người ký: Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng
Nội dung: Hướng dẫn xác định dự án xanh, dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị
Ngày có hiệu lực: 01/11/2026. (Văn Bản Chính Phủ)
Xem toàn văn Quyết định 46/2026/QĐ-TTg trên Cổng thông tin Chính phủ






